De houdbaarheidsdatum van een Chromebook

Wanneer je een Chromebook aanschaft, privé of voor een school, is het verstandig om te kijken naar het beleid voor automatisch updaten van Google. Dit bepaalt namelijk de ‘houdbaarheidsdatum’.

Elke Chromebook krijgt tot een bepaalde datum gegarandeerd nog updates. Dit gebeurt gedurende een periode van 6,5 jaar nadat het apparaat voor het eerst is uitgebracht. Het gaat hierbij volgens Google om updates ‘voor het apparaat, het Chrome-besturingssysteem, de browser en de firmware.’ Als deze periode verstreken is ontvangt de Chromebook geen automatisch updates meer, eindigt de technische support en kan de Chromebook ‘niet meer zoals verwacht‘ worden beheerd in de Google-beheerdersconsole.

In de praktijk betekent dit niet dat de Chromebook direct onbruikbaar wordt zodra de datum is verstreken. Zelf heb ik 6 Chromebooks in beheer die in een pilot zijn gebruikt en waarvan de updatetermijn nu 1 à 2 maanden is verstreken. Ze werken op dit moment nog gewoon, maar vroeg of laat zullen ze wel voor problemen gaan zorgen. Het kan bijvoorbeeld zijn dat bepaalde software om een nieuwere versie van Chrome vraagt of dat een essentiële update van Chrome OS niet meer wordt doorgevoerd.

Het is voor een school daarom aan te raden dat de datum waarop de laatste updates worden ontvangen buiten de afschrijvingstermijn ligt. Dan weet je in elk geval zeker dat je niet onverwacht voor een vervelende verrassing komt te staan. Gelukkig heeft Google een duidelijk overzicht gemaakt van alle apparaten met Chrome OS erop waarin de vervaldatum voor het automatisch updaten is op te zoeken: https://support.google.com/chrome/a/answer/6220366?hl=nl
Door hier even te kijken voor je een Chromebook aanschaft weet je dat je op het gebied van updates in elk geval zeker zit. Op deze pagina is ook nog meer informatie over het updatebeleid van Chrome OS te vinden.

Speciaal toetsenbord en muis voor Chrome OS

Logitech introduceert een speciaal toetsenbord en muis voor Chrome OS. Lijkt mij vooral handig voor het gebruik bij een Chromebox. Dat is een soort Chromebook maar dan in een kleine behuizing, zonder scherm en toetsenbord.

Lees meer op Tweakers: https://tweakers.net/nieuws/158654/logitech-introduceert-zijn-eerste-toetsenbord-en-muis-voor-chrome-os.html

Handige toetsen – tabbladen en vensters

Als ik op een Chromebook werk probeer ik altijd zo min mogelijk de muis of het touchpad te gebruiken. Voor veel voorkomende taken zijn er vaak sneltoetsen (“keyboard shortcuts”) en die besparen me veel tijd. In dit blog bespreek ik een paar sneltoetsen die ik zelf veel gebruik bij het werken met tabbladen en vensters.
In het begin kost het werken met sneltoetsen soms even tijd omdat de toetscombinaties geleerd moeten worden. Maar zodra het een automatisme wordt merk je dat handelingen die je vaak uitvoert opeens veel sneller gaan.

Wat is het verschil tussen vensters en tabbladen?
Voordat internetbrowsers met tabbladen gingen werken werd elke webpagina geopend in een nieuw venster. Een venster is te vergelijken met een apart programma, zoals je bijvoorbeeld op een Windows-computer een tekstverwerker en een tekenprogramma kunt openen waar je vervolgens tussen kan wisselen.
Als er veel geopende vensters zijn kan dat erg verwarrend werken en daarom werd het mogelijk om in één venster van de internetbrowser meerdere webpagina’s te openen. Die webpagina’s staan binnen het venster op verschillende tabbladen.
Een te groot aantal tabbladen openen in één venster is ook weer onoverzichtelijk en daarom is het mogelijk om meerdere vensters te openen met daarin elk weer meerdere tabbladen.

Meerder tabbladen in één venster

Sneltoetsen voor tabbladen

  • Control + T
    Druk eerst Control in, houd die vast en druk dan op T.
    Hiermee open je een nieuw, leeg tabblad. Zodra het tabblad geopend is wordt direct de adresbalk actief. Je kan hierin het adres van een website typen of een zoekopdracht gevolgd door <Enter>. Zelf gebruik ik nooit de zoektoets op het toetsenbord van een Chromebook maar voer ik altijd een zoekopdracht op een nieuw, leeg tabblad in.

  • Control + Tab
    Druk eerst Control in, houd die vast en druk dan op Tab.
    Hiermee wissel je tussen de tabbladen die je in een venster hebt geopend. Elke keer dat je op Tab drukt ga je een tabblad verder naar rechts. Na het laatste tabblad kom je weer bij het eerste aan de linkerkant terecht.
    Tip: met Control + Shift + Tab kan er naar links worden ‘gebladerd’.

  • Control + W
    Druk eerst Control in, houd die vast en druk dan op W.
    Hiermee sluit je het tabblad dat actief (zichtbaar) is.

Sneltoetsen voor vensters

  • Control + N
    Druk eerst Control in, houd die vast en druk dan op N.
    Hiermee open je een nieuw venster met daarin één leeg tabblad. Handig als je al veel tabbladen hebt geopend en even met iets nieuws aan de slag gaat.
    Tip: met Control + Shift + N wordt een nieuw incognitovenster geopend.

  • Alt + Tab
    Druk eerst Alt in, houd die vast en druk dan op Tab.
    Hiermee wissel je tussen verschillende vensters. Door kort op Alt + Tab te drukken wordt er gewisseld met het voorlaatste actieve venster. Als de Alt-toets niet wordt losgelaten nadat er op Tab is gedrukt verschijnt er een overzicht van alle vensters. Door vaker op Tab te drukken kan het juiste venster worden geselecteerd. Als de Alt-toets nu wordt losgelaten wordt het gekozen venster actief.


  • Control + Shift + W
    Druk eerst Control en Shift tegelijk in, houd die beide vast en druk dan op W.
    Hiermee sluit je het venster dat actief (zichtbaar) is.
    Let op! Alle tabbladen van dit venster worden dan ook gesloten!

Overzicht van sneltoetsen
Er zijn nog veel meer sneltoetsen voor Chromebooks. Op de website van Google is er een overzicht te vinden. Er is zelfs een sneltoets om de sneltoetsen weer te geven 😉
Druk op een Chromebook maar eens de combinatie Control + Alt + / (slash) in…

Een cirkeldiagram maken met Spreadsheets

Met Spreadsheets kan je op een Chromebook allerlei berekeningen uitvoeren, maar je kan het ook gebruiken om er eenvoudig een cirkeldiagram mee te maken. Ik heb het in de klas gebruikt om bij wereldoriëntatie de vakantiebestemmingen van de leerlingen in beeld te brengen.

Start spreadsheets en typ de namen van de landen onder elkaar in de eerste rij met cellen (vakjes). Typ in de tweede rij met cellen het aantal leerlingen dat naar dit land op vakantie is geweest. Bijvoorbeeld zo:

Selecteer nu alle cellen. Dat kan op de volgende manier:

  • Klik op de eerste cel linksboven (in dit voorbeeld cel A1 waar ‘Nederland’ in staat).
  • Druk dan op het toetsenbord de Shifttoets in en houd die ingedrukt.
  • Klik dan op de laatste cel rechtsonder (in dit voorbeeld cel B4 waar ‘6’ in staat).
  • De cellen zijn nu allemaal geselecteerd.

Klik nu in de menubalk op Invoegen > Diagram.

Er verschijnt nu een cirkeldiagram van de ingevoerde gegevens. Mocht het niet een cirkeldiagram zijn, maar bijvoorbeeld een staafdiagram dan kan bij Diagramtype alsnog een cirkeldiagram worden gekozen.

Dit cirkeldiagram kan ook in andere documenten worden gebruikt, bijvoorbeeld in Docs. Hiervoor moet het diagram worden gekopieerd en geplakt:

  • Klik 1 keer op het cirkeldiagram om te zorgen dat het geselecteerd is.
  • Klik op de 3 puntjes rechtsboven.
  • Klik dan op Diagram kopiëren.

Open nu een document in Docs. Plak het cirkeldiagram erin met de toetscombinatie Control + V of door in de menubalk te kiezen voor Bewerken > Plakken.
Er verschijnt nu een keuzevenster. Hierin wordt gevraagd of er met of zonder link moet worden geplakt.

Als er geplakt wordt met een link kunnen de gegevens in de spreadsheet later worden veranderd en kan daarna in Docs het cirkeldiagram worden geüpdatet. Als er geplakt wordt zonder link kan dat niet.
Docs herkent automatisch of de gegevens in de spreadsheet zijn veranderd. Er verschijnt dan bij het geplakte cirkeldiagram een knop UPDATEN. Door hierop te klikken wordt het diagram geüpdatet met de veranderde gegevens.

Er zijn natuurlijk nog veel meer soorten diagrammen die er met Spreadsheets gemaakt kunnen worden, zoals o.a. staafdiagrammen en lijndiagrammen. Daarover later een keer meer.

TIP
Een 3D-cirkeldiagram ziet er natuurlijk ook erg mooi uit. Met een paar klikken is dit te maken:

  • Klik in Spreadsheets op het diagram en daarna op de drie puntjes bovenaan.
  • Kies voor Diagram bewerken.
  • De Diagrameditor verschijnt weer.
    Klik op Aanpassen en klik op het hokje voor 3D.
  • Vergeet niet in Docs op de knop UPDATEN te klikken als het diagram daarin met een link is geplakt.

Een screenshot maken

Soms ben je bezig op een Chromebook en wil je even een afbeelding van het scherm maken: een screenshot. Laatst kwam ik het tegen toen kinderen van mijn groep op een website virtueel een bouwsel met blokken moesten maken. Er was geen mogelijkheid om dit op te slaan dus moest er een afbeelding van worden opgeslagen om het resultaat te laten zien.

Gelukkig is er een handige toetscombinatie voor het maken van een screenshot. Druk op de toets Control <ctrl> en houd die ingedrukt.
Druk, terwijl de Controltoets nog ingedrukt is, op de toets met het rechthoekje en de 2 streepjes ernaast die bovenaan het toetsenbord zit.


Op het toetsenbord ziet dat er dus zo uit.

Er wordt nu een screenshot gemaakt die in de map Downloads wordt opgeslagen. Rechtsonder in beeld verschijnt daarvan een melding.

Als je de afbeelding direct wil kunnen plakken vanaf het klembord, bijvoorbeeld in een document, klik je op KOPIËREN NAAR KLEMBORD.
Klik je op Weergeven in map dan opent de map Downloads en zie je de screenshot met in de naam altijd de datum en de tijd.

Een deel van het scherm opslaan

Het is ook mogelijk om een deel van het scherm als screenshot op te slaan. Druk daarvoor niet alleen op Control maar ook op Shift. Houd beide toetsen ingedrukt en druk dan op de toets met het rechthoekje en de 2 streepjes.

Dus zo:

Het scherm wordt nu een beetje grijs. Klik nu met de muis of het touchpad en houd de muisknop ingedrukt. Sleep de muis om een rechthoek te maken en laat de muisknop dan weer los. De inhoud van de rechthoek wordt nu opgeslagen als screenshot.